Jak zaprojektować ebook, który wygodnie się czyta?

Od czego zacząć projektowanie ebooka?

Najpierw określ, komu ebook ma pomóc i jaką decyzję ułatwić. Materiał dla osoby, która dopiero poznaje temat, wymaga innych wyjaśnień niż instrukcja dla pracownika lub katalog dla klienta. Zapisz jedno główne pytanie czytelnika, a potem sprawdź, czy każdy rozdział zbliża do odpowiedzi. Taka kolejność chroni przed dopisywaniem stron tylko po to, by publikacja wyglądała na obszerniejszą.

Przygotuj szkic spisu treści, zanim zaczniesz wybierać fonty i zdjęcia. Rozdziały nie muszą mieć jednakowej długości, ale powinny mieć podobny rytm: krótkie wprowadzenie, konkretną poradę, przykład i podsumowanie. Jeśli odbiorca ma wykorzystać wiedzę w praktyce, dodaj listę czynności lub prosty szablon do własnego uzupełnienia. Samo przepisanie wpisów blogowych do pliku rzadko daje spójną publikację.

PDF czy EPUB: który format wybrać?

PDF zachowuje ustalony wygląd stron. To przydatne, gdy ważne są precyzyjne układy, infografiki lub wersja do druku. Na małym ekranie złożona strona PDF może jednak wymagać powiększania i przesuwania. EPUB z układem elastycznym dopasowuje tekst do urządzenia i ustawień czytelnika. Adobe opisuje też EPUB o stałym układzie, który daje większą kontrolę nad kompozycją, lecz nie oferuje tej samej swobody czytania co wersja elastyczna.

Nie wybieraj formatu na podstawie samej nazwy. Przetestuj próbkę z typową tabelą, wykresem i zdjęciem na telefonie oraz czytniku, z którego będzie korzystać odbiorca. W przypadku materiału firmowego czasem warto przygotować dwa wydania: czytelny PDF do pobrania oraz treść w HTML na stronie. Google podaje, że może indeksować PDF i EPUB, ale możliwość indeksowania nie zastępuje dobrej strony opisującej publikację, jej temat i wartość dla czytelnika.

Jak ułożyć strony, żeby nie męczyły czytelnika?

Zbuduj wyraźną hierarchię: tytuł rozdziału, śródtytuły, tekst główny, podpisy i przypisy powinny dać się odróżnić bez zgadywania. Krótkie akapity pomagają śledzić myśl, lecz nie rozbijaj każdej linijki na osobną stronę. Kolor i ilustracja mogą podkreślić ważny przykład, ale nie powinny konkurować z treścią. Na każdej stronie zostaw miejsce na oddech, szczególnie wokół tabel i cytatów.

Wybierając krój pisma, sprawdź pełny zestaw polskich znaków i licencję na dystrybucję pliku. Zbyt małe podpisy na wykresach mogą wyglądać dobrze przy powiększeniu w programie graficznym, a stać się nieczytelne w prawdziwym pliku. Przejrzyj kilka stron po kolei: czy nagłówki mają powtarzalne odstępy, czy ilustracje mają podpisy, a linki jasno mówią, dokąd prowadzą? Dobrze jest też sprawdzić, czy szerokość kolumny i interlinia pozwalają wygodnie czytać kilka kolejnych stron.

Jak zadbać o dostępność i nawigację?

Czytelna okładka nie wystarczy. Dłuższa publikacja potrzebuje spisu treści, logicznej kolejności czytania, struktury nagłówków i opisów istotnych obrazów. Adobe wskazuje, że dostępny PDF korzysta ze znaczników, tekstów alternatywnych i uporządkowanej kolejności odczytu. W3C opisuje podobne wymagania dla EPUB, w tym możliwość poznania dostępnych funkcji publikacji. Trzeba je sprawdzić po eksporcie, ponieważ sam przycisk „eksportuj” nie gwarantuje dobrego wyniku.

Jeśli grafika zawiera jedyną kopię ważnej informacji, dodaj jej odpowiednik w tekście. Przy tabeli zachowaj czytelne nagłówki, a przy wykresie opisz najważniejszy wniosek oraz wartości potrzebne do jego zrozumienia. Nie polegaj wyłącznie na kolorze. Osoba czytająca w szarości, na słabym ekranie albo przy pomocy czytnika ekranu powinna nadal móc skorzystać z treści.

Co zrobić po złożeniu ebooka?

Zrób korektę w finalnym formacie. Otwórz plik od początku do końca, sprawdź spis treści, linki, podpisy oraz miejsca, w których tekst mógł wypaść z ramki. Poproś osobę nieznającą projektu, by odnalazła jedną informację i wykonała zadanie opisane w publikacji. Taki prosty test często pokazuje więcej niż kolejne oglądanie okładki.

Przygotuj stronę, na której odbiorca dowie się, co zawiera ebook, dla kogo jest przeznaczony i kiedy go zaktualizowano. Gdy treść się zmieni, popraw też plik do pobrania oraz opis na stronie. Jeśli potrzebujesz uporządkować skład i eksport PDF, zobacz zakres DTP i prześlij zapytanie z objętością, formatem oraz przykładowymi stronami.